Czym jest Światowy Dzień Energii?
Światowy Dzień Energii obchodzony jest 22 października. Inicjatywę ogłoszono podczas Światowego Forum Energetycznego w Dubaju w 2012 roku. Święto zwraca uwagę na znaczenie energii w życiu człowieka, potrzebę jej oszczędzania, rozwijanie czystych źródeł oraz zapewnienie ludziom dostępu do bezpiecznej i niedrogiej energii.
Dla uczniów szkoły podstawowej jest to okazja, aby dowiedzieć się, skąd bierze się prąd, jak energia zmienia swoją postać oraz dlaczego sposób jej wytwarzania wpływa na środowisko. To również dobry moment na rozmowę o prostych działaniach, dzięki którym każdy może ograniczyć niepotrzebne zużycie energii.
Czym właściwie jest energia?
Energia to zdolność do wykonywania pracy lub wywoływania zmian. Dzięki niej samochód może się poruszać, żarówka świecić, kaloryfer ogrzewać pomieszczenie, a człowiek biegać, uczyć się i wykonywać codzienne czynności. Samej energii nie widzimy – obserwujemy przede wszystkim skutki jej działania.
W codziennym życiu spotykamy różne jej postacie: energię ruchu, cieplną, elektryczną, chemiczną, jądrową oraz energię promieniowania. Mogą one zmieniać się jedna w drugą. Przykładowo energia chemiczna zgromadzona w baterii zostaje zamieniona na energię elektryczną, a następnie na światło i ciepło w latarce.
Skąd bierze się prąd?
Prąd dostępny w gniazdku musi zostać wcześniej wyprodukowany w elektrowni. Może powstawać z różnych źródeł. Do odnawialnych źródeł energii zaliczamy promieniowanie słoneczne, wiatr, wodę, biomasę i ciepło wnętrza Ziemi. Źródła nieodnawialne to między innymi węgiel, gaz ziemny, ropa naftowa oraz paliwo jądrowe.
Wyprodukowana energia elektryczna pokonuje długą drogę. Z elektrowni trafia przez transformatory i linie wysokiego napięcia do stacji energetycznych, lokalnych przewodów, a następnie do domów, szkół i sklepów. Sieć energetyczną można porównać do systemu dróg, którymi prąd dociera do odbiorców.
Energia odnawialna i ochrona środowiska
Panele fotowoltaiczne zamieniają energię promieniowania słonecznego na energię elektryczną, natomiast turbiny wiatrowe wykorzystują ruch powietrza. Wiatr obraca łopaty turbiny, a generator przekształca energię ruchu w prąd.
Źródła odnawialne nie wymagają ciągłego spalania paliw kopalnych, jednak ich działanie zależy między innymi od pogody. Gdy nie świeci słońce i nie wieje wiatr, potrzebne są inne źródła lub sposoby magazynowania energii, takie jak baterie, magazyny ciepła i elektrownie szczytowo-pompowe.
Jak uczeń może oszczędzać energię?
Oszczędzanie energii nie musi oznaczać rezygnowania z wygody. Wystarczy wyrobić kilka dobrych nawyków:
- wyłączać światło po wyjściu z pustego pomieszczenia,
- nie pozostawiać niepotrzebnie włączonych urządzeń,
- korzystać z energooszczędnych żarówek LED,
- zamykać drzwi i okna podczas ogrzewania pomieszczenia,
- gotować wodę i potrawy pod przykryciem,
- uruchamiać zmywarkę lub pralkę dopiero po ich odpowiednim wypełnieniu,
- rozsądnie korzystać z ogrzewania, klimatyzacji i urządzeń elektronicznych.
Takie działania pomagają ograniczyć zużycie prądu i ciepła, zmniejszyć wydatki oraz lepiej chronić środowisko. Pokazują również, że codzienne decyzje wielu osób mogą przynieść zauważalne efekty.
„Światowy Dzień Energii” – gazetka szkolna i prezentacja PDF
Gazetka „Światowy Dzień Energii” zawiera 15 gotowych do wydrukowania kart PDF. Uczniowie poznają różne formy energii, źródła odnawialne i nieodnawialne, drogę prądu od elektrowni do gniazdka, zasady działania turbin oraz praktyczne sposoby ograniczania zużycia energii.
Materiał sprawdzi się podczas lekcji przyrody, fizyki, geografii, zajęć świetlicowych oraz szkolnych wydarzeń ekologicznych. Przystępne wyjaśnienia, interesujące przykłady i atrakcyjne ilustracje pozwolą stworzyć efektowną dekorację sali lub korytarza, która pokaże uczniom, że energia znajduje się wszędzie, ale warto korzystać z niej mądrze i odpowiedzialnie.

















