Komórka roślinna jest podstawową jednostką budowy i funkcjonowania roślin. Oznacza to, że każdy korzeń, liść, kwiat, owoc i łodyga składają się z ogromnej liczby komórek. Są one bardzo małe, dlatego większość z nich można dokładnie zobaczyć dopiero pod mikroskopem.
Komórka roślinna jest komórką eukariotyczną, czyli posiada jądro komórkowe oraz wyspecjalizowane struktury nazywane organellami. Każde organellum wykonuje określone zadanie, a ich współpraca umożliwia komórce odżywianie, oddychanie, wzrost, rozmnażanie i reagowanie na zmiany w otoczeniu.
Zewnętrzną warstwę stanowi ściana komórkowa, zbudowana głównie z celulozy. Chroni komórkę, wzmacnia ją i nadaje jej określony kształt. Pod ścianą znajduje się błona komórkowa, która oddziela wnętrze komórki od środowiska oraz kontroluje, jakie substancje mogą do niej wnikać i z niej wypływać.
Wnętrze komórki wypełnia cytoplazma, w której rozmieszczone są organella. Zachodzi w niej wiele ważnych reakcji chemicznych. Cytoplazma umożliwia również przemieszczanie się różnych substancji potrzebnych komórce do prawidłowego funkcjonowania.
Jądro komórkowe kieruje pracą komórki i zawiera materiał genetyczny, czyli DNA. Znajdują się w nim informacje dotyczące budowy i funkcjonowania organizmu. Jądro uczestniczy także w kontrolowaniu wzrostu oraz podziałów komórkowych.
Charakterystycznymi organellami wielu komórek roślinnych są chloroplasty. Zawierają zielony barwnik – chlorofil – i przeprowadzają fotosyntezę. Podczas tego procesu roślina wykorzystuje energię światła, wodę i dwutlenek węgla do wytwarzania substancji pokarmowych, a do otoczenia uwalnia tlen. Chloroplasty występują przede wszystkim w komórkach zielonych części roślin, dlatego nie znajdziemy ich na przykład w większości komórek korzenia.
Dużą część dojrzałej komórki roślinnej może zajmować wakuola, nazywana również wodniczką. Jest ona wypełniona sokiem komórkowym, w którym znajdują się między innymi woda i różne rozpuszczone substancje. Wakuola pomaga utrzymywać odpowiednie uwodnienie, ciśnienie i jędrność komórki, dzięki czemu roślina zachowuje właściwy kształt.
Mitochondria uczestniczą w oddychaniu komórkowym i uwalnianiu energii potrzebnej do życia. Rybosomy odpowiadają za wytwarzanie białek, natomiast siateczka śródplazmatyczna i aparat Golgiego biorą udział w produkcji, przekształcaniu oraz transportowaniu różnych substancji.
Komórka roślinna różni się od komórki zwierzęcej przede wszystkim obecnością ściany komórkowej, chloroplastów oraz dużej wakuoli. Oba rodzaje komórek mają jednak wiele wspólnych elementów, między innymi błonę komórkową, cytoplazmę, jądro, mitochondria i rybosomy.
Komórki roślinne mogą różnić się kształtem, wielkością i pełnioną funkcją. Jedne przeprowadzają fotosyntezę, inne pobierają wodę z gleby, przewodzą substancje albo chronią powierzchnię rośliny. Komórki o podobnej budowie i zadaniach tworzą tkanki, z których powstają organy, a następnie cały organizm rośliny.
Gazetka szkolna – prezentacja PDF „Komórka roślinna” może w czytelny sposób przedstawić budowę komórki, nazwy jej organelli oraz ich najważniejsze funkcje. Schematy, podpisy i ciekawe ilustracje pomagają uczniom łatwiej zapamiętać elementy komórki i zrozumieć, w jaki sposób wspólnie umożliwiają roślinie życie.

















