Jak powszechnie wiadomo „Sztuka mówienia NIE” i presja rówieśnicza to dwa powiązane ze sobą pojęcia, szczególnie ważne w kontekście wychowania, profilaktyki uzależnień i rozwijania asertywności u dzieci i młodzieży. Poniżej przedstawię Wam krótkie wyjaśnienie każdego z nich:
Sztuka mówienia „NIE”
„Sztuka mówienia NIE” – to umiejętność odmawiania w sposób stanowczy, ale spokojny i kulturalny – bez poczucia winy czy strachu, a nawet presji ze strony otoczenia. Oznacza to, że potrafimy powiedzieć „nie”, gdy coś jest sprzeczne z naszymi wewnętrznymi przekonaniami, wartościami, potrzebami czy bezpieczeństwem.
Przykłady sytuacji:
- ktoś namawia do zażycia używek,
- znajomi proponują złamanie zasad (np. wagary, kradzież),
- ktoś próbuje nas zmusić do czegoś, czego nie chcemy robić.
Dlaczego to ważne?
- Buduje asertywność,
- pomaga chronić siebie i innych,
- pozwala podejmować własne decyzje i być wiernym sobie.
Presja rówieśnicza
Presja rówieśnicza – to wpływ grupy rówieśniczej (np. kolegów z klasy, podwórka) na nasze zachowanie. Presja rówieśnicza może być pozytywna (np. zachęcanie do nauki, sportu, kibicowanie, motywowanie itp.), ale często mówi się o niej w kontekście negatywnym – gdy dzieci lub młodzież są nakłaniane przez inne dzieci do zachowań ryzykownych i niezgodnych z prawem.
Przykłady takiej negatywnej presji rówieśniczej:
- „Wszyscy to robią, nie bądź tchórzem”,
- „Nie wypada się nie napić alkoholu na imprezie, każdy przecież pije”,
- „Jak nie zrobisz tego, to nie będziesz już z nami”.
Skutki presji rówieśniczej:
- Utrata poczucia własnej wartości,
- Podejmowanie decyzji wbrew sobie,
- Ryzykowne zachowania (np. alkohol, papierosy, przemoc).
„Sztuka mówienia NIE” to narzędzie obrony przed presją rówieśniczą. Uczy, jak zachować się w trudnych sytuacjach i jak pozostać sobą, nawet jeśli grupa przyjaciół bądź znajomi próbują wpłynąć na decyzje innego dziecka, czyli wymusić na nim pewne zachowanie…

















